|
Autor: Arlene
H. Rinaldi (tłum. Krzysztof Snopek, Gdańsk)
WPROWADZENIE
Sprawą o
podstawowym znaczeniu dla każdego użytkownika sieci
jest, aby zdawał on sobie sprawę ze swej
odpowiedzialności za dostęp do rozległych zasobów
INTERNET'u: usług, komputerów, systemów i ludzi.
Użytkownik ponosi ostateczną odpowiedzialność za
swoje działania przy dostępie do usług sieciowych.
INTERNET nie jest pojedynczą siecią; jest to raczej
zbiór tysięcy pojedynczych sieci, którym umożliwiono
wymianę informacji pomiędzy sobą. Informacja wysyłana
do INTERNET'u może w rzeczywistości wędrować poprzez
wiele różnych sieci zanim dotrze do miejsca
przeznaczenia. Dlatego użytkownicy pracujący w
INTERNET'cie muszą być świadomi obciążenia, jakie
wnoszą do innych współpracujących sieci. Jako
użytkownik sieci lokalnej otrzymujesz zezwolenie na
dostęp do innych sieci (i/lub systemów komputerowych w
nich pracujących).
Każda sieć i system mają własny zestaw reguł,
zwyczajów i procedur. Działania, które są rutynowo
dozwolone w jednej sieci/systemie, mogą być
kontrolowane lub nawet zabronione w innej. Użytkownik
jest odpowiedzialny za przestrzeganie tych lokalnych
reguł.
Pamiętaj: fakt, ze użytkownik "może"
wykonać jakieć konkretne działanie nie oznacza
jeszcze, ze "powinien" je wykonać. Używanie
sieci jest PRZYWILEJEM, a nie UPRAWNIENIEM; przywilejem,
który może być w każdej chwili czasowo odebrany za
jego nadużywanie.
Przykładami takiego nadużywania mogą być:
umieszczanie w systemie nielegalnych informacji,
używanie obelżywego lub budzącego inne zastrzeżenia
języka w przesyłanych wiadomościach (zarówno
publicznych jak i prywatnych), nadawanie wiadomości,
które mogą spowodować utratę wyników pracy u
odbiorców, wysyłanie tzw. "listów
łańcuszkowych", "broadcast'ów", oraz
wszelkie inne działania, które mogą spowodować
"przepełnienie" sieci lub w inny sposób
zakłócać pracę innych użytkownikow. W szczególnych
wypadkach może nastąpić odebranie przywileju pracy w
sieci NA STAŁE, bedące wynikiem akcji dyscyplinarnych,
podejmowanych przez specjalną komisję, powołaną do
badania przypadków nadużyć w sieci.
POCZTA ELEKTRONICZNA I PLIKI
ODPOWIEDZIALNOŚĆ UŻYTKOWNIKA
Użytkownik
odpowiada za zawartość i utrzymywanie w porządku
swojej elektronicznej skrzynki pocztowej:
Kontroluj
pocztę codziennie i utrzymuj się w wyznaczonym
Ci limicie miejsca na dysku.
Usuwaj
niezwłocznie niepotrzebne przesyłki, ponieważ
zajmują one miejsce na dysku.
Utrzymuj
w swojej skrzynce tylko naprawdę niezbędne
przesyłki.
Przesyłki
można kopiować do zbioru, a nastepnie na dysk
lokalny Twojego komputera lub dyskietkę, do
późniejszego wykorzystania.
Nigdy
nie zakładaj, że Twoja poczta może być
odczytana tylko przez Ciebie; inni mogą być
też w stanie odczytać Twoją przesyłkę. Nigdy
nie wysyłaj i nie przechowuj niczego, czego nie
chciałbyś zobaczyć np. w dzienniku wieczornym.
Użytkownik
jest też odpowiedzialny za zawartość i utrzymywanie w
porządku swojego katalogu (home directory) na dysku
servera:
Utrzymuj
zawartość katalogu na poziomie niezbędnego
minimum. Pliki powinny być kopiowane na dysk
lokalny Twojego komputera lub na dyskietki.
Rutynowo
i często kontroluj, czy Twój komputer/dyskietki
nie został zawirusowany, szczególnie po
transmisji plików z innych systemów, aby
zapobiec rozprzestrzenianiu się wirusów.
Twoje
pliki mogą być dostępne dla osób
posiadających wyższe uprawnienia systemowe, tak
więc nie przechowuj niczego prywatnego w Twoim
katalogu.
TELNET
Wiele
usług dostępnych poprzez TELNET posiada pliki z
dokumentacją, dostępne on-line lub przez FTP.
Ściągnij te pliki i zapoznaj się z nimi,
zamiast blokować łącza podczas długotrwałych
prób "nauczenia się" nowego systemu.
Pamiętaj
o innych użytkownikach, którzy chcą korzystać
z danej usługi; jej operator może Ci w
ostateczności zabronić do niej dostępu. Bądź
przyłączony do innego systemu tylko na czas
niezbędny dla uzyskania żądanej informacji, a
potem odłącz się bez zwłoki.
Uzyskane
informacje powinieneś skopiować na swój
lokalny komputer lub na dyskietki (nie
przetrzymuj ich na serverze).
ANONYMOUS
FTP (protokół przesyłania plików)
Użytkownicy
powinni podawać jako PASSWORD swój adres poczty
elektronicznej (E-mail); operator servera FTP
może wówczas w razie potrzeby śledzić poziom
użytkowania FTP. Jeżeli Twój adres E-mail
powoduje błędy, podaj GUEST w odpowiedzi na
następny "password prompt".
Staraj
się wykonywać transmisje dużych plików (ponad
1 Mb) po godzinach pracy, a w przypadku
odległych serverów - w późnych godzinach
wieczornych.
Stosuj
się do ograniczeń czasowych wymaganych przez
servery FTP. Myśl w kategoriach czasu lokalnego
na serverze, z którym się połączyłeś, a nie
Twojego czasu lokalnego.
Kopiuj
uzyskane pliki na Twój komputer lokalny lub
dyskietki, aby utrzymać się w wyznaczonym
limicie Twojego katalogu na serverze.
Jeśli
korzystasz z usług ARCHIE, rób to w miarę
możliwości za pomocą poczty elektronicznej, a
nie on-line.
Kopiując
programy użytkownik jest odpowiedzialny za
sprawdzenie i przestrzeganie warunków licencji i
praw "copyright". Jeżeli program jest
Ci przydatny w użytkowaniu, opłać (jeżeli
jest wymagana) autorowi opłatę rejestracyjną.
Jeżeli masz jakieś wątpliwości, nie kopiuj
programu; było wiele przypadków gdy
oprogramowanie chronione przez
"copyright" znalazło się w archiwach
FTP.
Dodatkowych informacji (support) co do
skopiowanych programow żądaj od autora danej
aplikacji.
Usuwaj niepotrzebne programy z Twojego systemu.
KOMUNIKACJA
ELEKTRONICZNA (E-mail, grupy LISTSERV, Usenet, Mailing
lists)
Nadawaj
przesyłki krótkie i na temat.
W
jednej przesyłce koncentruj się na jednym
temacie.
Bądź
profesjonalny i ostrożny w tym, co mówisz o
innych. (Przesyłki E-mail łatwo jest
rozpowszechniać!).
Cytuj
zawsze źródła, referencje itp.
Pisz
krótkimi liniami, unikaj znaków sterujących.
Przestrzegaj
"drogi służbowej" w korespondencji z
administratorami sieci/usług. Np. nie przesyłaj
zażaleń na działanie poczty bezpośrednio na
"top" tylko dlatego że potrafisz to
zrobić poprzez E-mail.
Nie
używaj sieci akademickich do celów handlowych i
prywatnych.
W
stopce przesyłki pocztowej załączaj swoje dane
(signature).
Powinny one zawierać: imię, nazwisko,
stanowisko, komórkę organizacyjną, adres
E-mail i być nie dłuższe niż 4 linie.
Dodatkowo można podać adres pocztowy i nr
telefonu.
Pisz
dużymi literami tylko, aby podkreślić ważny
punkt lub wyróżnić tytuł/nagłówek. Słowa
można też wyróżnić ujmując je w *gwiazdki*.
Bądź
staranny i ostrożny przekazując (forwarding)
pocztę na adresy grupowe i listy dystrybucyjne.
Zaleca się podać źródło dokumentu oraz
instrukcję, jak otrzymać kopię.
Za
szczególnie niegrzeczne uważa się
rozpowszechnianie prywatnej poczty przez
"mailing lists" lub Usenet bez
zezwolenia autora.
Bądź
ostrożny pisząc z humorem lub sarkazmem. Bez
osobistego kontaktu Twój żart może być
odebrany jako złośliwa krytyka.
Przestrzegaj
warunków licencji i copyright'u.
Cytując
inne osoby, wytnij wszystko, co nie dotyczy
bezpośrednio problemu. Załączenie całego
artykułu na pewno znudzi czytających.
Używaj
w miarę możliwości skrótów.
LISTSERV,
GRUPY DYSKUSYJNE
Na
niektórych listach panuje mały ruch, inne
mogą wypełnić Twoją skrzynkę kilkuset przesyłkami
na dzień. Liczne przesyłki nadchodzące z różnych
listserverów, listy adresowane do wielu użytkowników
wymagają znacznego nakładu czasu na przetwarzanie i
okupują cenne zasoby systemu. Subskrypcje do list
dyskusyjnych należy ograniczać do niezbędnego minimum,
uwzględniając limit miejsca na dysku i własne
możliwości czytania na bieżąco nadsyłanych
przesyłek.
Dbaj,
aby Twoje pytania i komentarze odpowiadały
tematowi danej listy.
Nie
wahaj się prowokowac innych do dyskusji.
Pamiętaj, że dyskusje te są
"publiczne" i służą konstruktywnej
wymianie poglądów. Traktuj innych uczestników
tak, jak chciałbyś być sam traktowany.
Stawiając
pytanie w grupie dyskusyjnej, zalecaj nadsyłanie
odpowiedzi do Ciebie osobiście; wyślij
opracowaną, zbiorczą odpowiedź do całej
grupy.
Odpowiadając
na przesyłkę nadesłaną do grupy, sprawdź
adres, aby być pewnym, że odpowiadasz zgodnie z
intencją (pojedynczej osobie lub całej grupie).
Zapisując
się do grupy, zachowaj otrzymane potwierdzenie
zgłoszenia aby ew. móc się na nie powołać.
Jeśli
nie będzie Cię w pracy ponad tydzień, wypisz
się lub zawieś subskrybcję we wszystkich
listach/grupach, do których należysz.
Jeśli
możesz odpowiedzieć na czyjeś pytanie,
odpowiedz na jego osobisty adres. Dwudziestu
ludzi odpowiadających na to samo pytanie na
dużej liście może zapełnić szybko wiele
skrzynek pocztowych...
Zapisuj
się na listę podając swój osobisty adres, a
nie np. wspólny adres biura, katedry itp.
Czasami
zapisujący się na listę nie są zaznajomieni z
właściwą "etykietą sieciową" (netiquette)
i nadsyłają zadania SUBSCRIBE lub UNSUBSCRIBE
bezpośrednio do samej listy. Bądź tolerancyjny
w takich przypadkach, udziel lepiej pożytecznych
wskazówek zamiast krytykować.
Inni
ludzie na liście nie są zainteresowani Twoimi
zadaniami zapisania czy wypisania z listy.
Wszelkie zadania administracyjne tego typu winny
być nadsyłane pod odpowiedni adres, nie zaś do
samej listy. Odpowiednie do tego celu są adresy:
dla LISTSERV GROUPS - listserv@host
dla MAILING LISTS - listname-REQUEST@host,
lub listname-OWNER@host
Zarówno
w przypadku Mailing lists jak i LISTSERV groups w
celu zapisania/wypisania na/z listy, w treści
przesyłki umieść:
SUBSCRIBE nazwa_listy imię
nazwisko (aby zapisać się na listę),
lub
UNSUBSCRIBE nazwa_listy (aby
się z niej wypisać)
|
